Chia cổ phiếu thưởng xong, EPS các kỳ trước được tính lại thế nào
Doanh nghiệp phát hành cổ phiếu thưởng thì số cổ phiếu tăng nhưng lợi nhuận không tự nhiên tăng theo. Nếu đặt EPS cũ cạnh EPS mới mà không điều chỉnh, người đọc dễ kết luận lợi nhuận mỗi cổ phiếu giảm sút. Bài viết giải thích cách chuẩn mực xử lý tình huống này và minh họa bằng số giả định.
Chuẩn mực nói gì
Theo VAS 30 về lãi trên cổ phiếu, khi số cổ phiếu phổ thông tăng do vốn hóa, phát hành cổ phiếu thưởng hoặc tách cổ phiếu, hoặc giảm do gộp cổ phiếu, lãi cơ bản và lãi suy giảm trên cổ phiếu của tất cả các kỳ báo cáo được điều chỉnh hồi tố. Lý do là các sự kiện này không làm doanh nghiệp nhận thêm nguồn lực, chỉ chia cùng một chiếc bánh thành nhiều phần hơn. Điều chỉnh hồi tố giúp các kỳ so sánh được với nhau.
🔗 Xem thêm: Quỹ chỉ số và ETF: gọi theo chính sách hay hình thức
Minh hoạ: chỉ số eps
Ví dụ bằng số giả định
Giả sử năm trước doanh nghiệp lãi 120 tỷ đồng, có 40 triệu cổ phiếu phổ thông lưu hành, EPS công bố là 3.000 đồng. Năm nay doanh nghiệp thưởng cổ phiếu tỷ lệ 25%, tức phát hành thêm 10 triệu cổ phiếu, nâng tổng số lên 50 triệu. Lãi năm nay là 130 tỷ đồng.
🔗 Xem thêm: P/E là gì? Cách tính, cách đọc và ba giới hạn của chỉ số định giá
EPS năm nay bằng 130 tỷ chia 50 triệu, tức 2.600 đồng. Nếu giữ nguyên EPS năm trước là 3.000 đồng, mức giảm trông như 13,3%. Sau điều chỉnh hồi tố, EPS năm trước được tính lại là 120 tỷ chia 50 triệu, tức 2.400 đồng. So đúng cơ sở, EPS tăng từ 2.400 lên 2.600, khoảng 8,3%.
Hai cách đọc cho hai kết luận ngược nhau
Minh hoạ: chỉ số eps
- Không điều chỉnh: 3.000 xuống 2.600, trông như lợi nhuận mỗi cổ phiếu giảm.
- Có điều chỉnh: 2.400 lên 2.600, phản ánh đúng việc lợi nhuận tăng từ 120 tỷ lên 130 tỷ trên cùng số cổ phiếu.
Cách kiểm tra khi đọc báo cáo
Mở phần so sánh trên báo cáo kết quả kinh doanh và đọc thuyết minh về lãi trên cổ phiếu. Nếu năm nay có phát hành cổ phiếu thưởng hoặc tách cổ phiếu, con số của kỳ trước trong cột so sánh có thể khác con số từng công bố. Khi lấy số liệu từ nguồn tổng hợp, cần xem nguồn đó dùng EPS điều chỉnh hay EPS gốc.
Cách tính nền tảng của chỉ số lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu vẫn là lợi nhuận phân bổ cho cổ đông phổ thông chia số cổ phiếu phổ thông lưu hành bình quân. Cổ phiếu thưởng chỉ thay đổi mẫu số, và điều chỉnh hồi tố giúp mọi kỳ dùng chung một mẫu số. Phần ví dụ công thức cơ bản có trong bài công thức EPS kèm ví dụ bằng số.
Kết luận
Minh hoạ: chỉ số eps
Cổ phiếu thưởng làm mẫu số của EPS tăng, và chuẩn mực yêu cầu tính lại EPS các kỳ trước để so sánh công bằng. Với ví dụ giả định, mức giảm 13,3% nhìn thấy khi quên điều chỉnh thực chất là mức tăng khoảng 8,3%. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
#vpbanks #eps #cophieuthuong #chungkhoanvietnam
Nhận xét
Đăng nhận xét