EPS bình quân gia quyền: vì sao không lấy số cuối kỳ

Một câu hỏi thường gặp khi tính EPS là mẫu số lấy theo số cổ phiếu nào. Chuẩn mực kế toán yêu cầu dùng số bình quân gia quyền.

EPS và mẫu số bình quân

EPS (lãi cơ bản trên cổ phiếu) bằng lợi nhuận sau thuế phân bổ cho cổ đông sở hữu cổ phiếu phổ thông chia cho số cổ phiếu phổ thông đang lưu hành bình quân trong kỳ. Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 30 (VAS 30) quy định mẫu số là số bình quân gia quyền theo thời gian lưu hành, không lấy số cổ phiếu tại ngày cuối kỳ.

🔗 Xem thêm: EPS là gì? Công thức tính và ví dụ bằng số

Lợi nhuận cả năm hình thành dần theo thời gian, trong khi cổ phiếu phát hành thêm giữa năm chỉ có mặt trong phần thời gian còn lại. Nếu chia lợi nhuận cả năm cho số cổ phiếu cuối kỳ, các cổ phiếu mới bị tính như thể đã lưu hành từ ngày đầu năm.

eps là gì - EPS và mẫu số bình quânMinh hoạ: eps là gì

Cách tính số cổ phiếu bình quân gia quyền

Mỗi lượng cổ phiếu được nhân với tỷ lệ thời gian lưu hành rồi cộng lại. Cổ phiếu có mặt cả năm được tính đủ, cổ phiếu phát hành ngày 01/07 chỉ được tính theo trọng số 6/12. Ví dụ giả định:

🔗 Xem thêm: EBIT là gì? Hai cách tính và một ví dụ bằng số cụ thể

  • Đầu năm: 40 triệu cổ phiếu, lưu hành cả năm.
  • Ngày 01/07: phát hành thêm 10 triệu cổ phiếu, lưu hành nửa cuối năm.
  • Cuối năm: 50 triệu cổ phiếu.

Số cổ phiếu bình quân = 40 triệu + 10 triệu x 6/12 = 45 triệu cổ phiếu.

Chênh lệch khi dùng số cuối kỳ

eps là gì - Chênh lệch khi dùng số cuối kỳMinh hoạ: eps là gì

Giả định lợi nhuận phân bổ cho cổ đông phổ thông trong năm là 120 tỷ đồng. Dùng mẫu số bình quân 45 triệu cổ phiếu, EPS xấp xỉ 2.667 đồng/cổ phiếu. Nếu lấy số cuối kỳ 50 triệu cổ phiếu, EPS chỉ còn 2.400 đồng, thấp hơn thực tế vì 10 triệu cổ phiếu mới bị tính đủ một năm dù chỉ lưu hành nửa năm.

Một trường hợp liên quan khác: khi doanh nghiệp mua cổ phiếu quỹ, số cổ phiếu lưu hành giảm và EPS có thể tăng dù lợi nhuận không đổi.

Sai lệch ở mẫu số còn lan sang các chỉ số dùng EPS làm đầu vào, chẳng hạn tỷ lệ giữa giá và lợi nhuận mỗi cổ phiếu.

Đối chiếu với số công bố

Chỉ tiêu lãi cơ bản trên cổ phiếu mà doanh nghiệp công bố trên Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh đã dùng số bình quân. Nếu tự tính từ số cổ phiếu cuối kỳ, kết quả có thể lệch với số công bố trong những năm có phát hành thêm hoặc mua cổ phiếu quỹ. Phần nền tảng về công thức tính có trong bài kiến thức về chỉ số EPS.

Kết luận

eps là gì - Kết luậnMinh hoạ: eps là gì

EPS dùng mẫu số bình quân gia quyền để khớp số cổ phiếu với thời gian tạo ra lợi nhuận. Trong ví dụ, chênh lệch giữa 2.667 đồng và 2.400 đồng cho thấy chọn sai mẫu số làm EPS thấp hơn thực tế. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.

#eps #ketoan #cophieu #baocaotaichinh

Nhận xét

Đăng nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Chi phí thật của giao dịch ký quỹ mà ít người tính tới

Hình ảnh
Phần lớn bài viết về giao dịch ký quỹ dừng lại ở chỗ giải thích đòn bẩy giúp mua được nhiều cổ phiếu hơn. Điều ít được nói tới là khoản vay đó có giá của nó, và cái giá ấy chạy đều mỗi ngày bất kể thị trường đi lên hay đi xuống. Bài này nhìn margin là gì từ góc chi phí, thứ quyết định khoản vay có đáng hay không. Khoản vay chạy tính lãi từ ngày đầu tiên Khi dùng margin, nhà đầu tư vay tiền từ công ty chứng khoán và phần cổ phiếu mua bằng khoản vay đó trở thành tài sản đảm bảo. Nghĩa vụ trả lãi bắt đầu ngay, không chờ tới lúc bán ra, nên mỗi ngày nắm giữ đều cộng thêm một khoản vào tổng chi phí của vị thế. 🔗 Xem thêm: EPS là gì? Công thức tính và ví dụ bằng số Điều này tạo ra một sự lệch pha đáng chú ý: kỳ vọng sinh lời thì phụ thuộc vào thị trường, còn chi phí thì chắc chắn và đều đặn. Một vị thế đi ngang trong hai tháng không lỗ theo giá, nhưng vẫn lỗ theo chi phí vốn. Giao dịch ký quỹ cho phép mua lượng cổ phiếu lớn hơn vốn tự có, đổi lại là nghĩa vụ trả lãi Vì s...
Đọc thêm

Bốn rủi ro của trái phiếu mà lãi suất chào bán không nói ra

Hình ảnh
Trong nhóm tài sản tài chính, trái phiếu hay được xếp vào ô ít biến động hơn cổ phiếu. Cách xếp đó đúng ở mức trung bình, nhưng nó che mất một điều: rủi ro của công cụ nợ không biến mất, chúng chỉ đổi hình dạng. Bốn rủi ro dưới đây là bốn thứ mà con số lãi suất trên tờ chào bán không nói ra. Rủi ro tín dụng: bên phát hành có trả được không Đây là rủi ro gốc. Nếu tổ chức phát hành gặp khó khăn tài chính hoặc mất khả năng thanh toán, người mua có thể không nhận được lãi, thậm chí không thu hồi đủ vốn gốc. Tài sản bảo đảm giúp giảm bớt nhưng không xoá được, vì giá trị thực tế của tài sản và thời gian xử lý khi có sự cố còn phụ thuộc vào thanh khoản của chính tài sản đó và thủ tục pháp lý. Cách kiểm tra thực tế là đọc báo cáo tài chính của bên phát hành, nhìn dòng tiền và cơ cấu nợ, tra lịch sử thanh toán các lô đã phát hành trước đó, và xem có xếp hạng tín nhiệm hay không. Rủi ro tín dụng phụ thuộc vào năng lực tài chính của tổ chức phát hành Rủi ro lãi suất: giá đi ngược chiều lãi ...
Đọc thêm

Bullish là gì? Phân biệt với bearish và với bull market

Hình ảnh
Đọc bản tin tài chính, người mới hay gặp hai từ bullish và bearish đứng cạnh nhau mà không rõ chúng nói về giá hay nói về con người. Câu trả lời cho bullish là gì nằm ở vế thứ hai: đó là trạng thái tâm lý kỳ vọng giá của một tài sản hoặc cả thị trường sẽ đi lên trong một khoảng thời gian nhất định. Cái tên đến từ hình ảnh con bò húc sừng lên trên Bò đực tấn công bằng cách hất sừng từ dưới lên, còn gấu thì bổ vuốt từ trên xuống. Hai động tác ngược chiều đó được giới tài chính mượn làm biểu tượng cho hai chiều giá, và trở thành cách gọi quen thuộc trong chứng khoán, forex, hàng hoá lẫn tiền điện tử. Vì vậy khi ai đó nói mình đang bullish với một cổ phiếu, ý họ là kỳ vọng giá tăng chứ không phải khẳng định giá sẽ tăng. Bullish khác bearish ở chỗ nào Hình ảnh bò đực húc sừng lên trên là gốc của từ bullish Bullish phản ánh kỳ vọng giá lên, kéo theo xu hướng mua vào hoặc tăng tỷ trọng nắm giữ. Bearish là chiều ngược lại: tâm lý thận trọng chiếm ưu thế, dòng tiền rút bớt, nhiều người ch...
Đọc thêm