Mua cổ phiếu quỹ làm EPS tăng dù lợi nhuận đứng yên
Có một cách khiến EPS tăng mà lợi nhuận không đổi: giảm số cổ phiếu đang lưu hành. Mua lại cổ phiếu làm quỹ là tình huống điển hình, và bài viết dùng một ví dụ giả định để minh hoạ.
Nhắc nhanh về mẫu số của EPS
EPS bằng lợi nhuận sau thuế phân bổ cho cổ đông phổ thông chia cho số cổ phiếu phổ thông lưu hành bình quân trong kỳ. Khi mẫu số đổi, EPS đổi theo dù tử số đứng yên. Phần giải thích nền tảng nằm trong bài về chỉ tiêu lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu.
🔗 Xem thêm: EPS là gì? Công thức tính và ví dụ bằng số
Minh hoạ: eps
Ví dụ giả định về cổ phiếu quỹ
Giả sử một doanh nghiệp có lợi nhuận phân bổ cho cổ đông phổ thông là 120 tỷ đồng, số cổ phiếu lưu hành đầu năm là 40 triệu. Nếu số cổ phiếu giữ nguyên cả năm, EPS bằng 3.000 đồng mỗi cổ phiếu.
🔗 Xem thêm: EBIT là gì? Hai cách tính và một ví dụ bằng số cụ thể
Ngày 01/07, doanh nghiệp mua lại 4 triệu cổ phiếu làm cổ phiếu quỹ. Số cổ phiếu lưu hành sau đó còn 36 triệu. Mẫu số của EPS lấy bình quân theo thời gian lưu hành, nên trong năm này là 40 triệu trừ đi 4 triệu nhân 6/12, tức 38 triệu cổ phiếu. Với cùng 120 tỷ đồng lợi nhuận, EPS xấp xỉ 3.158 đồng.
Sang năm sau, nếu cả năm chỉ có 36 triệu cổ phiếu và lợi nhuận vẫn là 120 tỷ đồng, EPS xấp xỉ 3.333 đồng. Qua hai năm, EPS tăng từ 3.000 đồng lên 3.333 đồng trong khi lợi nhuận không nhích thêm đồng nào. Toàn bộ mức tăng đến từ việc mẫu số nhỏ lại.
Minh hoạ: eps
Cách đọc khi thấy EPS tăng
- Tách hai nguồn tăng: EPS tăng vì lợi nhuận tăng hay vì số cổ phiếu giảm mang ý nghĩa khác nhau.
- Xem số cổ phiếu lưu hành: thuyết minh báo cáo tài chính nêu biến động của nó trong kỳ.
- Xem cả tử số: nếu EPS tăng còn lợi nhuận đi ngang, phần chênh nằm ở mẫu số.
- Nhớ bình quân gia quyền: đợt mua lại giữa năm chỉ tác động một phần của năm đó, phần còn lại hiện ở năm kế tiếp.
Chiều ngược lại cũng đúng: phát hành thêm làm mẫu số lớn lên và EPS thấp hơn nếu lợi nhuận không tăng tương ứng. Khi gặp doanh nghiệp có đợt mua lại, có thể kiểm tra bằng cách nhân EPS với số cổ phiếu bình quân rồi so với lợi nhuận. Cách tính P/E từ con số này được bàn trong bài đọc P/E cùng EPS bốn quý.
Kết luận
Mua lại cổ phiếu làm quỹ thu nhỏ mẫu số và kéo EPS lên. Tách phần đóng góp của lợi nhuận khỏi phần đóng góp của số cổ phiếu giúp đọc chỉ số chính xác hơn. Các số liệu trong bài là ví dụ giả định.
Minh hoạ: eps
Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
#eps #cophieuquy #phantichcoban #vpbanks
Nhận xét
Đăng nhận xét