Hai nền kinh tế, hai thứ tự: tổng GDP khác với bình quân đầu người
Khi xếp hạng các nền kinh tế, thứ tự theo tổng GDP và thứ tự theo GDP bình quân đầu người có thể đảo nhau. Bài này dùng hai nền kinh tế giả định để cho thấy vì sao, và nêu những điều cần kiểm tra trước khi đặt hai mức bình quân cạnh nhau.
Hai nền kinh tế giả định
Cả hai nền kinh tế đều tính bằng cùng một loại tiền và cùng một kỳ, đơn vị GDP là nghìn tỷ đồng, số liệu do bài tự đặt.
- Nền kinh tế A có GDP là 1.020 và dân số trung bình là 100 triệu người.
- Nền kinh tế B có GDP là 500 và dân số trung bình là 25 triệu người.
Tính bình quân đầu người
Minh hoạ: tính gdp bình quân đầu người
Với A, lấy 1.020 nghìn tỷ chia 100 triệu người cho 10,2 triệu đồng mỗi người. Với B, lấy 500 nghìn tỷ chia 25 triệu người cho 20 triệu đồng mỗi người. Về tổng GDP, A lớn gấp hơn hai lần B, vì 1.020 chia 500 bằng 2,04. Về bình quân đầu người, B lại gần gấp đôi A, vì 20 chia 10,2 xấp xỉ 1,96. Hai thứ tự ngược nhau, và cả hai đều đúng cho câu hỏi mà chúng trả lời.
🔗 Xem thêm: EPS bình quân gia quyền: vì sao không lấy số cuối kỳ
Phép tính này là cách dùng trực tiếp của đặt hai mức bình quân cạnh nhau, trong đó mẫu số là dân số trung bình của kỳ chứ không phải số dân tại một ngày.
Mỗi con số trả lời một câu hỏi
Minh hoạ: tính gdp bình quân đầu người
Tổng GDP cho biết quy mô của dòng giá trị được tạo ra, hữu ích khi so với các đại lượng cùng quy mô như tổng nợ hay tổng thu ngân sách. Bình quân đầu người cho biết lượng giá trị tạo ra trên mỗi người dân, hữu ích hơn khi nói về mức độ phát triển.
Những điều cần kiểm tra trước khi so sánh
- Cùng loại GDP. Danh nghĩa và thực không đặt cạnh nhau được, và khi dùng danh nghĩa cần cùng kỳ tính.
- Cùng loại tiền. Nếu hai nền kinh tế dùng hai loại tiền, phải quy đổi, và việc chọn tỷ giá làm kết quả thay đổi.
- Cùng cách tính dân số. Một nơi dùng dân số thường trú, nơi kia dùng dân số có mặt, sẽ cho hai mẫu số không tương thích.
Cần nhớ thêm rằng GDP và thu nhập của người dân là hai khái niệm khác nhau. GDP được tạo ra trong lãnh thổ, còn một phần thu nhập có thể thuộc về người ở nơi khác. Cách hình thành tổng GDP được trình bày ở bài ba cách tính GDP và vì sao cả ba cho cùng một kết quả. Vì vậy mức bình quân 20 triệu đồng của B không có nghĩa mỗi người dân B nhận về 20 triệu đồng.
Kết luận
Tổng GDP và GDP bình quân đầu người là hai thước đo khác nhau và có thể cho hai thứ tự ngược nhau. Ví dụ giả định cho A tổng lớn hơn nhưng bình quân thấp hơn B, 10,2 so với 20 triệu đồng mỗi người. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
Minh hoạ: tính gdp bình quân đầu người
#gdp #gdpbinhquandaunguoi #sosanhkinhte #kinhtevimo
Nhận xét
Đăng nhận xét